Geçtiğimiz günlerde Kişisel Verilerin Korunması Kurulu tarafından kişisel verilerin doğru ve gerektiğinde güncel olmasının sağlanması noktasındaki aktif özen yükümlülüğüne ilişkin önemli bir ilke kararı yayınlanmıştır.

Karara değinmeden önce, kısaca kişisel verilerin işlenirken uyulması gereken ilkeleri belirtmekte fayda görmekteyiz.

07.04.2016 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanan 6698 Sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve T.C. Anayasası’nın 20. Maddesi ile kişisel verilerin sınırsız biçimde ve gelişigüzel toplanmasının, yetkisiz kişilerin erişimine açılmasının, açıklanması veya amaç dışı ya da kötüye kullanımı sonucu kişilik haklarının ihlal edilmesinin önüne geçilmesi hedeflenmiş; bu hedef doğrultusunda kişisel verilerin işlenebilmesi ve paylaşılması noktasında bir takım kısıtlamalar getirilmiştir.

Bu kısıtlamaların yanı sıra, kişisel verilerin işlenirken hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun olma, doğru ve gerektiğinde güncel olma, belirli, açık ve meşru amaçlar için işlenme, işlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olma ve ilgili mevzuatta öngörülen veya işlendikleri amaç için gerekli olan süre kadar muhafaza edilme ilkelerine de uyulması gerektiği de belirtilmiştir.

Kişisel Verilerin Korunması Kurumu,  e-ticaret, telekomünikasyon, ulaşım, turizm gibi muhtelif sektörlerde faaliyet gösteren veri sorumlularınca, fatura, ekstre, rezervasyon belgesi gibi kişisel veri içeren dokümanların sms ve/veya e-posta vasıtasıyla gönderimini teminen ilgili kişilerden telefon numarası ve/veya e-posta adreslerini beyan etmelerinin istenildiği, bununla birlikte ilgili kişiler tarafından söz konusu bilgilerin beyanında yanlışlık olabildiği veya yine ilgili kişilerce üçüncü kişilere ait bilgilerin beyan edilmesi neticesinde, ilgili kişilere ait verileri içeren bahse konu dokümanların üçüncü kişilere iletildiği yönünde kuruma yapılan ihbar ve şikayetler üzerine 22.12.2020 tarihinde 2020/966 sayılı ilke kararını vermiştir.

Kişisel Verilerin Korunması Kurumu tarafından verilen ilke kararında “Kişisel veriler işlenirken uyulması gereken ilkeler arasında yer alan kişisel verilerin doğru ve gerektiğinde güncel bir şekilde tutulmasının, veri sorumlusunun çıkarı ile birlikte ilgili kişinin temel hak ve özgürlüklerinin korunması açısından da gerekli olduğu” hususuna vurgu yaparak veri sorumlularının eğer kişisel verilere dayalı olarak ilgili kişiye dair bir sonuç oluşturuyor ve doğuruyorsa kişisel verilerin doğru ve gerektiğinde güncel olmasının sağlanması noktasında aktif özen yükümlülüğü bulunduğu; veri sorumlusunun kişinin bilgilerinin doğru ve güncelliğini temin edecek kanalları açık tutması gerektiği kanaati ve neticeten kişilerin iletişim bilgilerinin doğrulanmasına yönelik makul önlemler alınması gerektiği belirtilmiştir. Kararın tam metni ise şöyledir:

“Kişisel Verileri Koruma Kurumuna intikal eden şikâyet ve ihbarlar kapsamında; e-ticaret, telekomünikasyon, ulaşım, turizm gibi muhtelif sektörlerde faaliyet gösteren veri sorumlularınca, fatura, ekstre, rezervasyon belgesi gibi kişisel veri içeren dokümanların sms ve/veya e-posta vasıtasıyla gönderimini teminen ilgili kişilerden telefon numarası ve/veya e-posta adreslerini beyan etmelerinin istenildiği, bununla birlikte ilgili kişiler tarafından söz konusu bilgilerin beyanında yanlışlık olabildiği veya yine ilgili kişilerce üçüncü kişilere ait bilgilerin beyan edilmesi neticesinde, ilgili kişilere ait verileri içeren bahse konu dokümanların üçüncü kişilere iletildiği görülmektedir.

Bilindiği üzere, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanununun 4 üncü maddesinin (1) numaralı fıkrasında kişisel verilerin ancak bu kanunda ve diğer kanunlarda öngörülen usul ve esaslara uygun olarak işlenebileceği hüküm altına alınmış ve (2) numaralı fıkrasında kişisel verilerin işlenmesinde “a) Hukuka ve dürüstlük kuralına uygun olma b) Doğru ve gerektiğinde güncel olma. c) Belirli, açık ve meşru amaçlar için işlenme. ç) İşlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olma. d) İlgili mevzuatta öngörülen veya işlendikleri amaç için gerekli olan süre kadar muhafaza edilme.” ilkelerine uyulmasının zorunlu olduğu düzenleme altına alınmıştır.

Bu ilkeler arasında yer alan kişisel verilerin doğru ve gerektiğinde güncel bir şekilde tutulması, veri sorumlusunun çıkarına uygun olduğu gibi ilgili kişinin temel hak ve özgürlüklerinin korunması açısından da gerekli olup, veri sorumlusunun eğer kişisel verilere dayalı olarak ilgili kişiye dair bir sonuç oluşturuyor ve doğuruyorsa kişisel verilerin doğru ve gerektiğinde güncel olmasının sağlanması noktasında aktif özen yükümlülüğü bulunmaktadır. Bunun dışında veri sorumlusunun her zaman ilgili kişinin bilgilerinin doğru ve gerektiğinde güncel olmasını temin edecek kanalları açık tutması önem arz etmektedir. Aksi takdirde, kişilerin, güncel olmayan veya yanlış tutulan kişisel verileri nedeniyle maddi ve manevi zarar görmesi gündeme gelebilecektir. Bu anlamda, kişisel verilerin doğru ve gerektiğinde güncel tutulabilmesini temin etmek amacıyla; kişisel verilerin elde edildiği kaynakların belirli olması ve kişisel verilerin toplandığı kaynağın doğruluğunun tespit edilmesi ile kişisel verilerin doğru olmamasından kaynaklı ilgili kişiler açısından olumsuz sonuçlar ortaya çıkmasının önlenmesi kapsamında ilgili kişilerce beyan edilen iletişim bilgilerinin doğrulanmasına yönelik ( telefon numarası ve/veya e-posta adresine doğrulama kodu/linki gönderilmesi vb.) makul önlemler alınması gerekli görülmektedir.

Öte yandan, Kanunun 12 inci maddesinde veri sorumlularının kişisel verilerin hukuka aykırı olarak işlenmesini önlemek, kişisel verilere hukuka aykırı olarak erişilmesini önlemek, kişisel verilerin muhafazasını sağlamak, amacıyla uygun güvenlik düzeyini temin etmeye yönelik gerekli her türlü teknik ve idari tedbirleri almak zorunda oldukları hüküm altın alınmıştır.

Bu kapsamda; veri sorumluları tarafından kişilerin telefon numarası, e-posta adresi gibi iletişim kanallarına, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanununa aykırılık oluşturacak şekilde üçüncü kişilerin kişisel verilerini içeren ekstre, fatura vb. belgelerin gönderilmesinin önlenmesini teminen; Kanunun 12 nci maddesinin (1) numaralı fıkrası gereğince veri sorumluları tarafından kendilerine bildirilen iletişim bilgilerinin doğruluğunu teyit edecek mekanizmaların oluşturulması adına gerekli idari ve teknik tedbirlerin alınması hususunda Kanunun 15 inci maddesinin 6 numaralı fıkrası uyarınca İlke Kararı alınmasına ve söz konusu İlke Kararının Kurumun internet sayfasında ve Resmi Gazetede ilan edilmesine oybirliği ile karar verilmiştir.”[1]

Kişisel Verilerin Korunması Kurumu’nun ilgili ilke kararı gereği özellikle e-ticaret, telekomünikasyon, ulaşım, turizm sektörlerinde faaliyet gösteren veri sorumlularının, ilgililer tarafından kendilerine iletilen iletişim kanalları aracılığı ile ilgililere ait kişisel veri içeren doküman, fatura gibi belgeleri paylaşmadan önce bu iletişim kanallarının ilgisine ait olduğunu ve doğruluğunu temin etmesi; bu yolda doğrulama kodu ya da doğrulama linki gönderilmesi vb. benzeri yöntemler izlemesi; en nihayetinde bu doğrulamaları sağlayacak teknik ve idari tüm tedbirleri alması; iletişim kanallarının doğruluğu ve gerektiğinde güncelliği konusunda özen yükümlülüğünü yerine getirmesi; gerekirse belirli aralıklarla iletişim kanallarının güncelliğine ilişkin ek doğrulamalar gerçekleştirmesi gerekmektedir.

Aksi halde verilen ilke kararının bir sonucu olarak veri sorumlularının ciddi idari yaptırımlar ile karşı karşıya kalması söz konusu olabilecektir.

AV. ERTUĞRUL KALEMCİ

AV. GÖKSUN NİMET DEMİRDAĞ


[1] https://www.kvkk.gov.tr/Icerik/6858/2020-966

Tavsiye Edilen Yazılar

Henüz yorum yapılmamış, sesinizi aşağıya ekleyin!


Bir Yorum Ekle

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.